Νέα παρέμβαση του αμερικανού υφυπουργού Εξωτερικών Μάθιου Μπράιζα
Ενα δισεκατομμύριο κυβικά μέτρα φυσικού αερίου τον χρόνο ζήτησε από τους Αζέρους η Ελλάδα με απευθείας σύμβαση κατ΄ αρχάς
Μόλις προχθές ο βοηθός υφυπουργός Εξωτερικών των ΗΠΑ κ. Μάθιου Μπράιζα σε ερώτηση του «Βήματος» ξεκαθάρισε ότι η διαφοροποίηση των πηγών τροφοδοσίας φυσικού αερίου και οι πολλαπλές επιλογές μιας χώρας είναι αυτές που καθορίζουν την πολιτική και ενεργειακή της ανεξαρτησία. Με τον τρόπο αυτόν κατέστησε σαφή την αμερικανική ανησυχία (την οποία συμμερίζονται και οι Ευρωπαίοι στις Βρυξέλλες, άσχετα από το αν το διατυπώνουν πιο «διπλωματικά» επειδή έχουν ανάγκη τη Μόσχα) για τη διαρκώς αυξανόμενη ρωσική επιρροή προς την Ευρώπη στο θέμα του φυσικού αερίου.
Την προηγούμενη Δευτέρα για τον σκοπό αυτόν ο υπουργός Ανάπτυξης κ. Χρ.Φώλιας επισκέφθηκε το Μπακού, πρωτεύουσα του Αζερμπαϊτζάν, και συναντήθηκε με τον πρόεδρο της χώρας κ. Ιλχάμ Αλίεφ και με κορυφαίους αξιωματούχους της χώρας της Κασπίας που διαθέτει σημαντικά κοιτάσματα φυσικού αερίου. Δεν είναι τυχαίο ότι ο κ. Φώλιας χθες επισκέφθηκε τον αμερικανό πρεσβευτή κ. Ντάνιελ Σπέκχαρντ και συζήτησαν ενεργειακά θέματα. Ο κ. Φώλιας ζήτησε από τους Αζέρους ένα δισεκατομμύριο κυβικά μέτρα φυσικού αερίου τον χρόνο για την Ελλάδα με απευθείας σύμβαση, διακρατική κατ΄ αρχάς και στη συνέχεια μεταξύ της ΔΕΠΑ και της αντίστοιχης αζερικής SΟCΑR, ενώ στη συγκεκριμένη περίπτωση η Τουρκία θα είναι απλώς χώρα διέλευσης.
Από τους αζέρους επισήμους υπήρξε εξαιρετικά θετική ανταπόκριση σε πολιτικό επίπεδο όσον αφορά το ελληνικό αίτημα, αλλά δεν ήταν σε θέση να προσδιορίσουν την ακριβή ημερομηνία κατά την οποία θα ήταν διαθέσιμη προς την Ελλάδα μια τέτοια ποσότητα.
Η Ελλάδα το 2007 κατανάλωσε περίπου 3,8 δισεκατομμύρια κυβικά μέτρα φυσικού αερίου, εκ των οποίων τα 2,9 δισ. προέρχονταν από τη Ρωσία και τα 900 εκατομμύρια υγροποιημένο φυσικό αέριο από την Αλγερία.
Υπήρξαν και μικρές, δοκιμαστικές ποσότητες προερχόμενες από την Τουρκία, με προέλευση προφανώς αζερική, αλλά όπως είναι γνωστό τον Ιανουάριο και για περίπου δύο μήνες η ροή φυσικού αερίου από την Τουρκία σταμάτησε.
Οι Τούρκοι επικαλέστηκαν έλλειψη φυσικού αερίου από το Τουρκμενιστάν και το Ιράν. Το πρόβλημα όμως εμφανίζεται περισσότερο σύνθετο αφού στο Αζερμπαϊτζάν συρρέουν υπουργοί και αξιωματούχοι πολλών κρατών-μελών της ΕΕ (Βούλγαροι, Ούγγροι, Αυστριακοί) ζητώντας φυσικό αέριο, προφανώς σε μια προσπάθεια απεξάρτησης κατά το δυνατόν από τη Μόσχα.
Οι Αζέροι, με την πλήρη στήριξη και της Ουάσιγκτον, προσπαθούν να ικανοποιήσουν όλα αυτά τα αιτήματα, αλλά ακόμη δεν είναι γνωστό πότε θα αντληθούν τα μεγάλα κοιτάσματα του Σακ Ντενίζ, τι ποσότητες ακριβώς θα αποδώσουν και σε ποιους θα πωληθούν.
Ο κ. Μπράιζα, πάντως, ο οποίος παρά το σχετικά νεαρόν της ηλικίας του είναι από τους πλέον έμπειρους διπλωμάτες της Ουάσιγκτον στην ενεργειακή διπλωματία που σχετίζεται με Ευρώπη- Ρωσία- Κασπία, ήταν σαφής και απόλυτος στις απόψεις του για τα ενεργειακά δρώμενα της περιοχής. «Η Ελλάδα πρέπει να αναζητήσει εναλλακτικές πηγές τροφοδοσίας φυσικού αερίου,με βασική προτίμηση το Αζερμπαϊτζάν που διαθέτει ποσότητες ικανές να καλύψουν τις ανάγκες της» είπε, προσθέτοντας ότι «η περαιτέρω ενεργειακή εξάρτηση από υπάρχουσες πηγές δεν ευνοεί ούτε την ανεξαρτησία ούτε τον ανταγωνισμό μιας χώρας», προφανώς φωτογραφίζοντας τη ρωσική επιρροή.
Σημείωσε τις αμφιβολίες του για την υλοποίηση του South Stream, υπογραμμίζοντας ότι η Ρωσία αντλεί ποσότητες από το Τουρκμενιστάν για το σχέδιο αυτό και αναφέροντας ότι δεν υπάρχει καμία μελέτη για το σχέδιο, ενώ απέκλεισε παντελώς την πιθανή χρησιμοποίηση ιρανικού φυσικού αερίου για σχέδια όπως ο αγωγός Τουρκίας- Ελλάδας- Ιταλίας (ΤGΙ) και ο Νabucco που μέσω Τουρκίας και Βουλγαρίας θα φθάνει στην Αυστρία.
Ως παράδειγμα της ρωσικής μονοπωλιακής βιασύνης που κρατάει ψηλά τις τιμές φυσικού αερίου ο κ. Μπράιζα ανέφερε τον αγωγό Βlue Stream μεταξύ Ρωσίας και Τουρκίας που «παραμένει σχεδόν άδειος και ασύμφορος οικονομικά», ενώ στον αντίποδα, όπως ανέφερε, ο αγωγός πετρελαίου Μπακού-Τσεϊχάν, ο οποίος είναι αμερικανικής έμπνευσης και υλοποίησης, έχει «γεμίσει» και είναι οικονομικά κερδοφόρος.
Τέλος, έπλεξε το εγκώμιο της Ελλάδας ως σοβαρής συμμάχου και φίλης των ΗΠΑ σε όλους τους τομείς και σημείωσε τις πολύ καλές σχέσεις που έχει δημιουργήσει η χώρα μας τα τελευταία χρόνια με το Αζερμπαϊτζάν, ελπίζοντας σε σύντομη σύναψη τετραμερούς συμφωνίας μεταξύ Ελλάδας, Ιταλίας, Τουρκίας και Αζερμπαϊτζάν, που θα διευκόλυνε την επιτυχή ολοκλήρωση του τουρκοελληνοϊταλικού αγωγού φυσικού αερίου (ΙΤGΙ).
