Τα κτιρια κατασκευάζονται μόνο αφού υπογραφούν προσύμφωνα μίσθωσης με έναν μεγάλο πελάτη
Του Γιαννη Σιωτου
Η μάχη των εμπορικών κέντρων σύντομα θα γενικευτεί σε ολόκληρη την Ελλάδα, καθώς οι δύο μεγαλύτερες αγορές της χώρας, δηλαδή η Αθήνα και η Θεσσαλονίκη, εμφανίζουν πλέον σημάδια κορεσμού. Σύμφωνα με όλες τις ενδείξεις, ο πληθωρισμός των εμπορικών κέντρων, η κατασκευή των οποίων έχει προγραμματισθεί για την επόμενη τριετία, σε συνδυασμό με το νέο «πρόσωπο» που εμφανίζει η αγορά, έχει οδηγήσει πολλούς επενδυτές στην απόφαση να αναζητήσουν άλλες επιλογές. Ετσι, δεν είναι λίγοι εκείνοι που θεωρούν ότι πρέπει να στραφούν στην διέξοδο που προσφέρουν τα μικρότερα εμπορικά κέντρα, τα οποία θα καλύπτουν τις ανάγκες είτε αστικών περιοχών που γειτνιάζουν είτε μικρότερων πόλεων της περιφέρειας και τα οποία χαρακτηρίζονται από πολλούς ως παρθένες αγορές.
«Η επόμενη μέρα των εμπορικών κέντρων δεν είναι τόσο διαυγής όσο πριν από 5 χρόνια, όταν η αγορά διψούσε για τέτοιες αναπτύξεις. Σήμερα, στις μεγαλύτερες αγορές, όπως στην Αθήνα και στη Θεσσαλονίκη, η προοπτική κορεσμού είναι πλέον ορατή, ενώ αγορές όπως της Πάτρας, της Λάρισας και των Ιωαννίνων, λόγω μεγέθους, δεν έχουν μεγάλα περιθώρια ανάπτυξης. Ετσι, το νέο μεγάλο στοίχημα είναι οι μικρότερες αγορές είτε αυτές βρίσκονται σε μικρότερα αστικά κέντρα είτε σε περιφερειακές αγορές των μεγάλων αστικών κέντρων», τόνιζε χαρακτηριστικά κορυφαίος επιχειρηματίας του κατασκευαστικού τομέα, ο οποίος συμπλήρωνε ότι «αυτό που θα πρέπει να συνειδητοποιήσουν όλοι που ασχολούνται με την συγκεκριμένη αγορά είναι ότι τον χορό τον σέρνει ο πελάτης-μισθωτής και ειδικότερα οι μεγάλες επιχειρήσεις του λιανεμπορίου που αποτελούν ονόματα-κράχτες».
Ενας σημαντικός παράγων που ωθεί τους επιχειρηματίες που ασχολούνται με την ανάπτυξη εμπορικών κέντρων στην αναζήτηση ευκαιριών στην περιφέρεια είναι και το γεγονός ότι οι μεγαλύτερες λιανεμπορικές αλυσίδες προγραμματίζουν την επέκταση τους σε περιφερειακές αγορές, στις οποίες δεν έχουν παρουσία και ως εκ τούτου αποτελούν δυνάμει μισθωτές.
Ομως, το μεγάλο πρόβλημα που διαφαίνεται στην αγορά είναι η αναδιάρθρωση που συντελείται στον χώρο του λιανεμπορίου και η οποία έχει δύο κυρίαρχα χαρακτηριστικά, τα οποία μελλοντικά θα επηρεάσουν και την πορεία των δραστηριοτήτων και των εμπορικών χώρων.
Το ένα χαρακτηριστικό αφορά τους υψηλούς βαθμούς συγκέντρωσης της αγοράς, καθώς χρόνο με τον χρόνο αυξάνονται τα μερίδια της αγοράς των 100 μεγαλύτερων λιανεμπορικών αλυσίδων που δραστηριοποιούνται στους κλάδους ένδυσης και υπόδησης, τροφίμων, ηλεκτρικών ειδών και οικιακού εξοπλισμού. Αυτό πρακτικά σημαίνει ότι σήμερα η αναζήτηση επιχειρήσεων που θα μισθώσουν χώρους είναι σχετικά εύκολη υπόθεση, ενώ ταυτόχρονα μπορεί να διαπιστωθεί και ο βαθμός κινδύνου της συγκεκριμένης επένδυσης. Μεσοπρόθεσμα, όμως, και καθώς ενισχύεται ακόμα περισσότερο η παρουσία των συγκεκριμένων αλυσίδων στην ελληνική αγορά, οι όροι θα αντιστραφούν, αφού θα είναι σε θέση να επιβάλλουν τους όρους τους. Φυσικά, από την άλλη πλευρά, αυτοί που θα δουν τη διαπραγματευτική τους θέση να αποδυναμώνεται ακόμα περισσότερο είναι οι μικροί, οι οποίοι ουσιαστικά θα πληρώσουν για μία ακόμα φορά τον λογαριασμό.
Το δεύτερο χαρακτηριστικό είναι η επιβράδυνση του ρυθμού ανόδου του όγκου των λιανικών πωλήσεων. Σύμφωνα με τα στοιχεία της Εθνικής Στατιστικής Υπηρεσίας, στο δωδεκάμηνο Ιανουαρίου 2007/2008 ο όγκος των λιανικών πωλήσεων (αξία των πωλήσεων αφού αφαιρεθεί ο πληθωρισμός) σημείωσε άνοδο κατά 3,4% έναντι αύξησης 6% το αντίστοιχο περυσινό χρονικό διάστημα. Με δεδομένα τα στοιχεία που αφορούν το επιχειρηματικό κλίμα αλλά και το διεθνές οικονομικό περιβάλλον, το συμπέρασμα που προκύπτει είναι ότι η τάση αυτή δεν πρόκειται να ανακοπεί στο άμεσο μέλλον, αλλά είναι πολύ πιθανόν να επιδεινωθεί ακόμα περισσότερο. Σε μια τέτοια προοπτική είναι πολύ πιθανόν να αναθεωρηθούν πολλά από τα επενδυτικά πλάνα τα οποία επεξεργάζονται σήμερα οι εταιρείες ανάπτυξης.
Σε κατάσταση αναμονής οι κατασκευαστικές εταιρείες
«Ολοι βρισκόμαστε σε μια κατάσταση αναμονής, καθώς τα σημάδια που έρχονται από την αγορά δεν διευκολύνουν την εκτέλεση φιλόδοξων επενδυτικών πλάνων. Από εδώ και πέρα, και μέχρι να βεβαιωθούμε ότι η ύφεση στην διεθνή οικονομία απομακρύνεται, θα πρέπει να είμαστε ιδιαίτερα προσεκτικοί στις αποφάσεις μας. Σίγουρα, θα πρέπει κάθε απόφαση να σταθμίζεται με βάση το αν υπάρχουν υπογεγραμμένα μισθωτήρια, τα έσοδα των οποίων θα εξασφαλίζουν το κόστος εξυπηρέτησης του δανεισμού», τόνιζε χαρακτηριστικά αναλυτής μεγάλης κατασκευαστικής εταιρείας και συμπλήρωνε «στο πλαίσιο αυτό, η προσπάθεια θα πρέπει να επικεντρωθεί στο άνοιγμα καινούργιων αγορών κυρίως στην περιφέρεια, όπου ο ανταγωνισμός είναι περιορισμένος σε σχέση με τις λεγόμενες ώριμες αγορές, αλλά ο ρυθμός μεταβολής της καταναλωτικής δαπάνης εξακολουθείνα κινείται σε επίπεδα υψηλότερα σε σχέση με τις αγορές των μεγάλων αστικών κέντρων της χώρας».
Σημειώνεται ότι ήδη αρκετές εταιρείες του κλάδου υλοποιούν επενδυτικά προγράμματα ανάπτυξης εμπορικών κέντρων σε πόλεις όπως: η Λάρισα, το Ηράκλειο, ο Βόλος, τα Ιωάννινα και η Πάτρα.
Τα τελευταία deals στην ελληνική αγορά
Μπορεί η αγορά κατοικίας να περνάει μια δύσκολη περίοδο, όμως, στον κλάδο των επαγγελματικών ακινήτων επικρατεί μια αξιοσημείωτη κινητικότητα. Είναι χαρακτηριστικό ότι στη διάρκεια των τελευταίων δύο εβδομάδων η Pasal Development ενίσχυσε το χαρτοφυλάκιό της με δύο νέα ακίνητα σε Λάρισα και Θεσσαλονίκη. Tο πρώτο είναι ένα ακίνητο επιφανείας 50.000 τ.μ. και αγοράστηκε έναντι 4 εκατ. ευρώ, ενώ η αγορά στη Θεσσαλονίκη αφορά έκταση στην οποία υπάρχει κτιριακό συγκρότημα αποτελούμενο από ένα πολυώροφο κτίσμα με δύο υπόγεια, συνολικού εμβαδού 23.655 τ.μ, και από ένα διώροφο κτίριο εμβαδού 5.188 τμ. Tο ύψος της επένδυσης ανέρχεται σε 5,2 εκατ. ευρώ. Eπίσης, οι υπάρχουσες πληροφορίες φέρουν την Pasal Development να βρίσκεται κοντά σε συμφωνία με την Eταιρεία Eπενδύσεων σε Aκίνητη Περιουσία Eurobank Properties για την πώληση του υπό ανάπτυξη εμπορικού κέντρου επί της λ. Πειραιώς 180. Aπό την πλευρά της η Πειραιώς Eπενδύσεων σε Aκίνητη Περιουσία ανακοίνωσε στη διάρκεια της περασμένης εβδομάδας την πρόθεσή της να προχωρήσει στην πώληση δύο ακινήτων στην περιοχή της Λάρισας αντί συνολικού τιμήματος 1.85 εκατ. ευρώ. Τα ακίνητα αυτά περιλαμβάνουν σταθμό εξυπηρέτησης αυτοκινήτων και εστιατόριο. Η συναλλαγή αυτή θα έχει αποτέλεσμα την πραγματοποίηση κεφαλαιακών κερδών ύψους 456.000 ευρώ.
Mια ακόμα ενδιαφέρουσα υπό διαπραγμάτευση συμφωνία αφορά, σύμφωνα πάντα με πληροφορίες, την αγορά ακινήτου από βιομηχανικό όμιλο στην περιοχή του Aμαρουσίου. Σημειώνεται ότι το εν λόγω ακίνητο βρίσκεται ακριβώς δίπλα στα γραφεία του βιομηχανικού ομίλου, με αποτέλεσμα τα υπάρχοντα σενάρια να κάνουν λόγο για ενοποίηση των δύο ακινήτων και τη δημιουργία ενός ακόμα εμπορικού κέντρου στο Mαρούσι. Kινητικότητα επικρατεί και στις τράπεζες, οι οποίες στο πλαίσιο της αναδιάρθρωσης και της συγκέντρωσης των δραστηριοτήτων τους απελευθερώνουν σημαντικά ακίνητα, κυρίως στο κέντρο της πόλης, που δεν αφήνουν αδιάφορους τους θεσμικούς, αλλά και τους ιδιώτες επενδυτές με οικονομική επιφάνεια...
Copyright: http://www.kathimerini.gr